Hava sıcaklıklarıyla birlikte artan orman yangınlarına dün yenileri eklenirken bilhassa İzmir’de alevlere karşı büyük çaba veriliyor…
* İzmir’in Ödemiş ilçesinde evvelki akşam başlayan orman yangınında Tosunlar, Suçıktı, Köseler ve Üzümlü mahalleleri tahliye edildi. Suçıktı’da tahliyeler sırasında alevlerin küle çevirdiği bir meskende 81 yaşındaki yatalak hasta İbrahim Erkan’ın cesedi bulundu. Erkan’ın eşinin yangın sırasında yardım bulmak için meskenden ayrılmak zorunda kaldığı öğrenildi.
Araç bozuldu
Konya’dan İzmir’e gelerek Ödemiş’teki yangına müdahale eden dozer operatörü İbrahim Demir (39) Tosunlar Mahallesi’nde araç arıza yapınca alevlerin ortasında kaldı. Demir hayatını kaybetti, mesai arkadaşı Ragıp Şahin ağır yaralandı. Demir’in 2008 yılından bu yana Orman Genel Müdürlüğü bünyesinde misyon yaptığı öğrenildi.
Yol kapatıldı
* Çeşme’de tarım toprağında evvelki gün çıkan ve ormana sıçrayan yangına müdahale dün de sürdü. Yangının etkilediği kimi mahalleler tahliye edildi. Saatteki suratı yer yer 80 kilometreyi aşan rüzgâr, çalışmaları zorlaştırdı. Alevler birtakım kesitlerde İzmir-Çeşme Etraf Yolu’nda refüje kadar ilerledi. Yolun kimi kısımları trafiğe kapatıldı. İzmir-Aydın Otoyolu da trafiğe kapatıldı.
* Buca ilçesi Zafer Mahallesi yakınlarındaki ormanda da dün saat 16.00 sıralarında yangın çıktı.
Şehit orman personeli için taziye mesajı
Cumhurbaşkanlığı Kabinesi üyeleri, Ödemiş’teki yangında şehit olan orman emekçisi İbrahim Demir için taziye mesajı yayımladı. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya ve Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, Demir’e Allah’tan rahmet, ailesine ve yakınlarına sabır diledi. –ANKARA Milliyet
Neden İzmir?
İzmir, Antalya ve Muğla ile birlikte son 10 yılda Türkiye’de hem en çok yangın çıkan hem de yangınlarda en çok ormanın kaybedildiği üç bölgeden biri oldu. Türkiye Ormancılık Derneği’nin resmi datalardan derlediği istatistiklere nazaran, 2014-2024 ortasında Türkiye genelindeki yangınların yaklaşık yarısı bu üç bölgede meydana geldi. Orman bölgeleri sınıflandırmasında Manisa’yı da kapsayan İzmir bölgesi, Türkiye’de tüm vakitlerin en çok orman yangınının yaşandığı 2024 yılında, en fazla alanın kaybedildiği ikinci kent oldu. Son on yılda İzmir’de, Antalya’dan daha fazla yangın yaşandı. Fakat yanan alan açısından üçüncü sırada yer aldı. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi’nden Prof. Dr. Doğanay Tolunay, bu sonucun İzmir’deki ormanların “parçalı olmasıyla” ilişkili olduğunu belirtti. Tolunay, İzmir’de ormanların, tarım, yerleşim, turizm üzere nedenlerle bölünmüş olduğunu vurguluyor.
Risk yüksek
İstanbul Teknik Üniversitesi’nden İklim Bilimci Prof. Dr. Barış Önol’un ortak müellifi olduğu 2021 tarihli bir araştırmaya nazaran İzmir, Avrupa ve Akdeniz bölgesinde iklim riskleri açısından en süratli yükselen ikinci kent.
Film karesini andıran o anlar
Çeşme’deki yangının etrafa verdiği tahribatı görmek, son durumu yakından takip etmek için facianın ikinci günü sabahın erken saatlerinde foto muhabirimiz Cengiz Malgır ile bölgeye gittik. Otobanın yangın nedeniyle kapatılması sebebiyle eski Çeşme yolunu kullanmak istedik. Güzelbahçe kıyısından geçerek Nohutalan köyüne kadar sıkıntısız gelmeyi başarabildik. Birinci gün akşam saatlerinde alevlerin dayandığı köyü geçtikten sonra dumanlar da trafik de artmaya başlamıştı.
Vatandaşlardan kimileri meskenlerine kimileri ise yakınlarına ulaşmak için Çeşme’ye gitmek istiyordu. Görünen o ki güvenlik güçlerinin, “Bu yol da tehlikeli olabilir. Yangın söndürme çalışmaları sürüyor. Mecburî değilseniz girmeyin” ihtarlarına kulak asan pek yoktu. Rüzgar santralinin bulunduğu alandaki yangın rüzgârın da tesiriyle şiddetlenmiş, iki şeritli yolun sağ ve sol tarafındaki ağaçlar, makilik alanlar küle dönmüş, saatlerdir alevlerle uğraş veren takımlar canla başla soğutma çalışmalarına devam ediyordu.
Birden canlandı!
Oluşan trafiğin içinde manzara alarak Çeşme’ye hakikat ilerlerken yaklaşan tehlikenin farkına varamadık. Şiddetini gitgide artıran rüzgâr, sağımızda bulunan ve “söndü” denilen yerlerdeki ateşleri birden canlandırdı. Ve dakikalar içinde 300 metre ötemizdeki alandan yola gerçek alevlerin gelmeye başladığını gördük. Çabucak arabayı durdurduk.
Önümüzde giden iki araç dumanlar ortasında çoktan kaybolmuştu. Tehlikenin farkına varıp aksi tarafa hakikat süratle geri dönmek isteyince gerimizden gelen araç şoförleri de panikledi. O an birden ortalık karıştı ve trafik kilitlendi. Neyse ki imdadımıza bir yangın söndürme uçağı yetişti, rüzgar kısa mühlet sonra alevlerin istikametini yolun karşısına yanlışsız değiştirdi. O ağır duman, alevler, kaçışan araçlar, havada helikopter…
Yaşadıklarımız bir sinemaya çekilseydi ismi “Cehennemden Kaçış!” olabilirdi sanırım. Saniyeler içinde cereyan eden ve ne yapacağımızı bilemediğimiz o dehşet dolu anlar, yangın bölgesine gerekmedikçe girmemek gerektiğini, rüzgarın istikametiyle değişen alevlerin ortasında kalabileceğimizi bizlere açıkça göstermişti.
Saatler 18.00’i gösterirken hâlâ dumanlar ve yer yer rüzgarla canlanan alevler ortasındaki eski Çeşme yolu üzerinden bu defa İzmir’e dönmeye çalışıyoruz. Yanımızdan telaşla itfaiye, arasöz, polis ve ambulanslar geçip gidiyor, herkes insanüstü bir gayretle kenti günlerdir perişan eden yangınları denetim altına almaya çalışıyor… Küller içinde kalan cennet Çeşme ise sessizce kurtarılmayı bekliyor. –ASLI ÖKTENER
‘Killi su ve köpük önerisi’
Yangın Ekolojisi Uzmanı Prof. Dr. Tuncay Neyişçi, orman yangınlarına müdahaleye ait tekliflerde bulundu. “Yüksekten atılan suyun büyük kısmı yere inmeden hem ateşin sıcaklığı hem de hava sıcaklığı nedeniyle buharlaşabiliyor” diyen Neyişçi, “Bunu engelleyebilmek, suların biraz daha ağır düşmesini sağlamak için Orman Genel Müdürlüğü’nün yangın söndürme havuzlarından su alırken, suyun içerisine aşikâr ölçülerde kil katmakta yarar var. Bu durumda su bitki üzerine daha güzel yapışır ve tesiri artar. Köpük de tıpkı işi görür. Köpüğün de suya oranla viskozitesi yüksek olduğu yani yapışkanlığı olduğu için yanıcı unsurla alev ortasındaki ilgiyi kesebiliyor. Söndürmek için kimyasallar var. Bunlar maliyet hesabı olarak düşülüyor lakin beş sefer, 20 sefer yapacağınıza bir sefer bunlardan yapın çok daha tesirli olur” sözlerini kullandı. –MELTEM GÜNEŞ/ANKARA
Neyişçi, yangınların akabinde ormanlarda yapılacaklara ait de ihtarlarda bulunarak şunları aktardı: “Yanan alanlarda bir sene hiçbir şey yapılmamalı. Tabiata bir yıl talih verilmeli. Orman Genel Müdürlüğü’nün uzmanlarını gönderip alanın nerelerinde tabiatın dayanak istediğini, nerelerinde yenileme işini kendisinin başaracağını incelemesi gerekir. Öncelik ormanın kendini kendisini yenilemesine müsaade vermektir. Toprakta bir sürü tohum, ‘yangın gelsin üzerimizdeki bu gölgeyi alsın, bizim rekabetimizi ortadan kaldırsın’ diye bekliyor. Çabucak çimlenip alanı yemyeşil hale getirirler.”
Yumaklı: Bir haftada 624 yangın çıktı
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bu yılın birinci 6 ayında 3 bin 44 adet yangın meydana geldiğini belirterek, bu yangınlardan 624’ünün bu hafta içinde çıktığını ve 621’inin denetim altına alındığını söyledi. Çeşme yangınının gücünü düştüğünü, yanan her metrekareyi yeşerteceklerini vurgulayan Yumaklı, “Yangınların içerisine canını hiçe sayarak dalan arkadaşlarımızdan bir adedini maalesef şehit verdik. Bir öteki arkadaşımız da şu anda entübe vaziyette hastanede” dedi.
Mangal ateşi Silivri’de ormanı yaktı
İstanbul’un Silivri ilçesine bağlı Çanta Mahallesi’nde, dün tarım yerleri ve yerleşim alanlarına yakın bölgedeki ormanda yangın çıktı. Yangına iki yangın söndürme uçağı, yedi arazöz, 21 araç ve 74 çalışanla müdahale edildi. Köylüler de traktörleriyle yangın bölgesine giderek, çalışmalara takviye oldu. İstanbul Valisi Davut Gül, bir kişinin mangal yaptığı sırada alevlerin çalılık alandan ormana sıçradığını ve şahsın gözaltına alındığını açıkladı. Silivri Belediye Başkanı Bora Balcıoğlu da yangın söndürme çalışmalarını yakından takip etti. Balcıoğlu, “Yaklaşık 500 dönüme yakın bir alan. Büyük bir alan” dedi. Dün Sultangazi’de bulunan Hacı Bektaş-ı Veli Kent Ormanı’nda çıkan ve yaklaşık 10 dekar alanda tesirli olan yangın ise denetim altına alındı. -AA
Yangına müdahale eden takımların bu fotoğrafı, yürütülen çabayı en uygun anlatan karelerden biri…(Fotoğraf toplumsal medyada İzmir’in Nabzı sayfasından alındı.)
Bütün takımlar seferber oldu
İzmir Çeşme’deki yangının denetim altına alınması için İzmir Orman Bölge Müdürlüğü ve İzmir Büyükşehir Belediyesi İtfaiyesi’nin yanı sıra Ankara, İstanbul, Eskişehir, Muğla, Aydın, Manisa, Denizli, Düzce, Kastamonu itfaiye takımları, Çeşme Belediyesi Zabıta, Park ve Bahçeler ve Fen İşleri, İZSU, İlçe Jandarma Komutanlığı, İzmir AKUT ile etraf ilçe belediye grupları seferber oldu.
Çeşme Belediye Başkanı Lal Denizli, “Yurttaşlarımızın hem belediye tesislerimize hem de konaklama yapabilmeleri, geceyi geçirebilmeleri için otellerin de katkıları ile yerleşimlerini sağladık. Yalnızca insanların tahliyesi değil hayvanların da can güvenliğini sağlamak bizlerin önceliği. Yeşil alanlarımız kül oldu. Bu büyük bir acı. Büyük bir felaket. Meskenlere sirayet etmemesi için büyük bir dayanışma gösterdik” dedi. –EREN AKA
Afetzedelere yardım
İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, ülke genelinde meydana gelen yangınlara ait açıklama yaptı. Yerlikaya, “Yangın afetinden etkilenen afetzede vatandaşlarımıza barınma, taşınma ve eşya yardımı kapsamında, İzmir ilimiz için 14 milyon 258 bin 400 lira, Bilecik ilimiz için 5 milyon 745 bin lira, Manisa ilimiz için 1 milyon 600 bin lira olmak üzere toplam 21 milyon 603 bin 400 lira ödeme yapılmıştır” tabirini kullandı. Yerlikaya, ayrıyeten “İzmir vilayetinde 110 konut, iki iş yeri ve bir ahır, Bilecik vilayetinde 69 konut, 3 iş yeri ve 27 ahır, Manisa vilayetinde ise beş konut yangın afetinden ötürü ağır hasar gördü” bilgisini paylaştı.
Felaketin sebebi biçerdöver
Sakarya’nın Taraklı ilçesinde başlayıp Bilecik’e sıçrayan ve yüzlerce hektar orman alanının kül olmasına sebep olan yangının çıkış sebebi aşikâr oldu. Mevzuya ait açıklama yapan Sakarya Valisi Rahmi Doğan, “Biçerdöverden kaynaklanan bir yangın olduğu tespit edildi. Burada üç kişi gözaltına alındı ve onlarla ilgili isimli süreç de devam ediyor. Değerli olan yangını çıkartmamak, yangınlar insan eli ile çıkıyor” tabirlerini kullanıyor.
Küçük kahraman
Burdur merkeze bağlı İğdeli köyünde, bahçede denetimsiz yakılan ateş, iki mesken ile bir metruk binayı küle çevirirken, küçük bir kahramanın dikkati sayesinde daha büyük bir felaketin önüne geçildi. 5 yaşındaki Aslı Gül, dumanları fark edip ailesini uyandırınca yangın 112’ye bildirildi. İtfaiyenin vaktinde müdahalesiyle, köydeki öbür konutların yanması engellendi.
