Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Lahey’deki NATO tepesinde kıymetli açıklamalarda bulunuyor. Erdoğan’ın açıklamaları özetle şöyle: Kurul oturumunda savunma harcamalarımızı 10 yıllık müddette gayri safi yurt içi hasılalarımızın yüzde 5’i seviyesine çıkarmayı kararlaştırdık. Mevcut krizlerin derinleştiği ve her geçen gün ek krizlerin ortaya çıktığı bir iklimde alınan bu karar NATO açısından bir zaruret teşkil ediyor. Terörizm tehdidinden en fazla ziyan gören, bölgemizdeki birçok krizden direkt etkilenen müttefikiz.
SAVUNMA ENDÜSTRİMİZ PARMAKLA GÖSTERİLİYOR
Halihazırda memleketler arası gündemi domine eden olayların çabucak hepsi Türkiye’nin yakın etrafında yaşanıyor. Ülkemizi tüm bu krizlerin, sıcak çatışmaların ve tansiyonların uzağında tutmaya uğraş ediyoruz. Caydırıcılığımızın arttırılmasına ve savunmamızın güçlendirilmesine büyük değer veriyoruz. Türk savunma endüstrinin son yıllarda yaptığı büyük atılım dünyada parmakla gösterilmektedir. Silahlı ve silahsız, insansız hava araçları başta olmak üzere birçok alanda global ölçekte kelam sahibiyiz.
Savunma harcamalarımız halihazırda evvelki dorukların amacı olan yüzde iki düzeyinin üstündedir. Hatta mevcut altyapı ve savunma sanayi yatırımlarımız, inovasyona ayırdığımız kaynaklar ve memleketler arası eforlarımız itibariyle yüzde beşi yakalamaya en yakın ülkelerdeniz. Birçok müttefikin tehdit ve sınamalar karşısında daha fazla sorumluluk üstlenmek konusunda bizimle tıpkı çizgiye gelmesini hakikat buluyorum. Elbette yalnızca savunma harcamalarını arttırarak ittifakın aktifliğinin geliştirilmesi mümkün değil. Müttefikler ortasında karşılıklı anlayış ve işbirliğinin içtenlikle tesis edilmesi de gerekiyor. Bu minvalde birinci olarak müttefikler ortasındaki savunma sanayi eserlerinin ticaretindeki manilerin amasız, fakatsız kaldırılmasına yönelik anlayışın ittifak dokümanlarına yansıtılmasına öncülük ettik.
Bunun tüm ögeleriyle hayata geçirilmesini ümit ediyoruz. Avrupa Birliği’nin savunma ve güvenlik alanındaki teşebbüslerinin NATO’yu tamamlayıcı nitelikte olması gerektiğinin altını çizdim. Bilhassa üye olmayan müttefiklerin, birliğin savunma sanayi teşebbüslerine tam olarak dahil edilmesinin tüm Avrupa’nın menfaatine olacağını vurguladım. Sonuçta Avrupa’da artan savunma yetenekleri tüm Avrupa Atlantik Bölgesi’nin çıkarınadır. Temennimiz bu kuşatıcı yaklaşımın kıta geneline hakim olmasıdır. NATO Genel Sekreteri’nin Teksas’tan Ankara’ya savunma sanayi gelişimini temel alan yaklaşımı bu bakımdan olağanüstü kıymetlidir.
Bildiğiniz üzere ittifakın terörizmle çabadaki rolünü öne çıkartan müttefiklerin başında geliyordur. Hakikaten terörizm, NATO’ya yönelik aktüel iki temel tehditten biri olarak kayda geçirilmiştir. Bu kez Lahey’de terörle uğraşın fakat müttefiklerin samimi dayanışmasıyla başarılabileceğini vurguladım. Tepe bildirisine bu tehditin yansıtılmasını sağladım.
RUSYA-UKRAYNA SAVAŞI
Ukrayna’da üç yıla aşkın müddettir devam eden savaşın hem bölgesel hem global tesirleri oldu. Can kayıpları ve yıkım her iki taraftan giderek artıyor. Türkiye olarak biz savaşın adil ve sürdürülebilir bir barışla sonlandırılması için ağır gayretlerimizi sürdürüyoruz. 2022 Mart ayında İstanbul’da konut sahipliği yaptığımız fakat yarım kalan görüşmelerden Karadeniz-Tahıl teşebbüsü, savaş esirleri takası üzere somut sonuçlar almıştık. Diplomasiye olan inancımız tarafların bize duydukları itimatla birleşince İstanbul’da bir sefer daha orta buluculuğa başladı. Konut sahipliğimizdeki görüşmelerde ek esir ve cenaze takasları konusunda değerli ilerleme sağlandı. Ayrıyeten mümkün bir ateşkese dair açık bir görüş alışverişinde bulunun. Ateşkes ve kalıcı barış için bir fırsat penceresinin aralandığı karartındayım. Bunun heba edilmemesi gerekiyor. Maksadımız taraftar ortasında ek somut adımlar atılmasına dayanak olmak suretiyle kalıcı barışa giden sürecin taşlarını döşemektir. Müttefiklerimizin de dayanağıyla, savaşın en kısa müddette neticelendirilmesi umudumu koruyorum. Daima söylediğim üzere, adil bir barışın kaybedeni olmaz.
‘VİCDAN SAHİBİ KİMSE İSRAİL VAHŞETİNE SESSİZ KALAMAZ’
Orta Doğu’daki tehditlerin ve krizlerin her geçen gün daha önemli bir hal aldığını görüyoruz. Gazze’de Filistin halkına yönelik olarak iki yıla yaklaşan zulüme bir defa daha dikkat çekiyorum. Bakınız, şimdiye kadar İsrail ataklarında birden fazla çocuk ve bayan 56.000 Gazzeli hayatını kaybetti. Yeniden birden fazla çocuk ve bayan 129.000 Gazzeli yaralandı. Gazze’nin %80’i yıkıldı. Sıhhat altyapısının %95’i tahrip oldu. Kiliseler, mescitler, okullar, hastaneler bombalandı. 2 milyonu aşkın Gazzeli kardeşimiz yıkıntıların ortasında zirvelerine daima bombalar yağarken çok güç kurallar altında hayatta kalma uğraşı veriyor.
İsrail hükümeti en temel muhtaçlık hususlarının dahi Gazze’ye girişine mani çıkartıyor. İsrail’in engellemeleri ve akınları sebebiyle Gazze’deki insani trajedi insani felakete dönüşmüş durumda. Vicdan sahibi hiçbir insan bu türlü bir vahşete sessiz kalamaz. Bebekler uyurken susulur, bebekler öldürülürken susulmaz. Buradan insan hayatına paha veren herkesi zulme karşı seslerini yükseltmeye çağırıyorum. Lakin memleketler arası toplumun özellikle ilgili kurumların İsrail’i durdurmakta yetersiz kaldığını müşahede ediyoruz.
Örgütümüz, savaşla, yıkımla, saldırganlıkla, tehditle hiçbir yere ulaşılamayacağının örnekleriyle dolu. Amerika Lideri Sayın Trump’ın gayretleriyle sağlanan ateşkesi memnuniyetle karşılıyoruz. Bedelli Dostum Trump’ın davetine tarafların şartsız uymalarını bekliyoruz. Fiili ateşkes ilanının en kısa müddette kalıcı sükunete tahvil edilmesini ümit ediyoruz. Orta Doğu’da barışın temini için müttefikler dahil herkesin elini taşın altına koyması gerektiğini düşünüyorum.
BİR SONRAKİ NATO TEPESİ TÜRKİYE’DE
Biz bu hususta üzerimize düşeni yapmayı sürdüreceğiz. Değerli basın mensupları tepe kapsamında birçok önderle görüşmeler gerçekleştirdik. Temaslarımızda hem müttefiklerimizle ikili ilgilerimizi geliştirmenin yollarını hem de tepe gündemindeki hususları ele aldık. Ülkemizin önümüzdeki sene NATO tepesine konut sahipliği yapma önerisi de tepemizde sonuca bağlandı. Gelecek yıl müttefiklerimizi Türkiye’de ağırlayacak olmaktan büyük bir memnuniyet duyuyoruz.
