Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu CNN Türk canlı yayınında değerli açıklamalarda bulunuyor. Uraloğlu’nun açıklamaları özetle şöyle: Bölgemizde yaşanan çatışma durumu, kısa bir savaş durumu ismine ne koyarsak, birinci etapta İsrail zati bizim hava alanını kullanmadığımız bir ülke. İsrail, Suriye’nin neredeyse tamamına yakın bir kısmı fakat daha çok güney kısmı, Irak’ın tamamı ve İran hava alanı fiil olarak kapandı aslında.
Biz de gerekli notaları yayınlayarak hem oralara olan uçuşları durdurduk, hem de o hava alanlarının kullanılmasını engellemiş olduk. Doğal bu 12. gün, 11. gün İran’ın Katar’daki Amerikan üssünü vurmasıyla, bu güneydeki Arap Yarımadası’ndaki birtakım ülkelerin hava alanları da pratikte kapanmış oldu ve sefer iptalleri olmuş oldu.
An itibariyle İran hava alanının hala kıymetli bir kısmı kapalı. Yalnızca üst geçişler hava alanından müsaade edilmiş, kullanılmaya başladı. Yani İran’a direkt gidecek ya da direkt hareket edecek uçaklar için değil, üst geçiş olarak yalnızca bildiğim kadarıyle Meşed Havalimanı hatırlayabildiğim kadarıyle onun olduğu bölgedeki uçuşlar, oradaki notam kaldırıldı. Öteki taraftaki notamlar devam ediyor. Bizim oradaki ticari uçuşlarımızı engelledi. Natürel bir turist hareketliği İran’dan bekliyorduk. Yeniden başka Arap ülkelerinden. Onunla ilgili kimi tesirlerinin olduğunu söyleyebilirim. Fakat bundan sonra artık olağana dönmeyle ilgili önemli bir basamak kat edildi. Yalnızca bir İran hava alanı kaldı.
HÜRMÜZ BOĞAZI KAPATILIRSA TÜRKİYE’YE TESİR EDER Mİ?
Kapatılma söylemi bile dünyadaki petrol piyasalarında %15’e kadar bir fiyat dalgalanmasına sebebiyet verdi. Petrolün %30 civarı, civarı Hürmüz Boğazından sağlanıyor. Hasebiyle Türkiye’nin de elbette etkilenmesi kelam konusu. Lakin bu süreçte biz güç bakanımızla da gerekli görüşmeleri yaptık. Türkiye’nin alternatifleri var. Irak’tan var, Azerbaycan’dan var, Rusya’dan var baktığımızda ve Türkiye’nin bir depolama kapasitesi var.
Bunları dikkate aldığımızda bu türlü kısa vadede ya da bu kadar bir süreçte önemli bir formda etkilenmediğimizi söyleyebilirim. Lakin pekala kapatılsaydı ne olurdu? Ciddi aksamalara sebebiyet verir lakin bizim alternatif kanallarımız var. Tahminen birazcık zorlar fakat gereksinimlerimizi giderebiliriz. Tam da bu noktada bizim yapmayı planladığımız bir kalkınma yolu koridoru projesi var.
Hürmüz Boğazı kapanırsa bu petrol ve doğal gaz sevkiyatı durmuş olur. Pekala o civarda Basra Körfezi’nde üretilen şeylerde petrol ve doğal gaz da orada kalmış olur. Kalkınma Yolu Koridoru hayata geçtiği vakit yani Basra’dan Irak’ın Fav Limanı’ndan başlayıp ülkemize Ova Köy’e kadar gelecek olan 1200 km’lik demir yolu kara yolu ve güç nakil sınırları yolu olacak. Mesela bugün bitmiş olsaydı bu proje, piyasalar %15’lik bir fiyat artışıyla reaksiyon vermezdi. Bu kadar kolay.
KALKINMA YOLU PROJESİ
Uzakdoğudan çıkan yükler, geçmişte ipek yolu, devamında işte karayolu, demir yolu, artık işte çağdaş ipek yolu diye birçok isim verebiliyoruz. Artık bakın şurada çok hoş bir harita var. Şu anda mesela bizim kullandığımız daha çok Süveyş kanalından giden sınırdır. Bizim derken daha çok Avrupa’ya yönelik yüklerin gittiği Süveyş kanalından yaklaşık 35 günde Londra’ya kadar gidebiliyor bu yük. Süveyş kanalında yeniden bu İsrail ve Gazze’deki çatışmalardan ötürü meşakkatler olmuştu biliyorsunuz. Buradaki birtakım gemilerin geçişleri tehdit altında olunca ümit burnundan dolaşarak 45 günde gidebilmişlerdi. Yani 10 günlük bir vakit kaybı ve maliyet kaybı hakikaten çok büyük bir sayı. Çok değerli bir kayıp.
Biz kalkınma yolunu bitirdiğimizde inşallah 25 güne inmiş olacak bu mühlet. Yani 35 gün, 45 gün, 25 gün. Pekala orta koridorda neredeyiz? Orta koridorda şu anda Çin’den çıkan bir yük Londra’ya kadar 18 günde gidebiliyor. Biz iyileştirmeleri yaptığımız vakit bu 15 güne düşmüş olacak. Münasebetiyle orta koridor bu manada ülkemizin hem bir ticaret manasında hem de strateji manasında güçlü bir kazanımı olmuş olacak. Halihazırda işleyen fakat istediğimiz kadar şimdi kapasitesi ya da yükü almamış olan bir koridor. Bununla ilgili de çalışmalarımızı yürütüyoruz.
ULAŞTIRMA KORİDORLARI FORUMU
Biz geçen ay Çin’deydik, mesela daha fazla bu koridordan tren göndermeye başlayacaklar. Bizim tabi boğazı yalnızca Marmaray’dan geçebiliyoruz. Günde dört yük treniyle geçebiliyoruz. Biz Yavuz Sultan Selim Köprüsü’nün üzerindeki demir yolu çizgisini Avrupa ve Asya tarafından bağladığımız an bu kapasite sorunu büsbütün ortadan kalkmış olacak. Tabi bunu tam sağlamamız yaklaşık dört yılı almış olacak. Yani 2029 ya da 2030’da olmuş olacak. O vakte kadar da bu başka eksikliklerimizi de inşallah gidermiş olacağız.
Forumda bütün ulaşım kesimlerinden havacılıktan karayolu, demir yolu ve denizciliğe kadar yaklaşık 40 hatta daha fazla bakan, 10-11 tane bakan yardımcısı toplam 70 ülkeden kuruluşların iştiraki var. Orada tam da biz bu koridorları nasıl daha geliştirebiliriz? Yalnızca olağan vakitte değil, kriz anında harikulâde hallerde de bu koridorlara olan gereksinimimiz, artık de nasıl planlarız? Onları konuşacağız. Bütün bunların hepsini inşallah yarın 14.30’da Cumhurbaşkanımızın açılışıyla bir arada üç günlük bir beyin fırtınası ve işbirliği imkanlarını yakalamış olacağız.
SURİYE’DE ŞAM HAVA YOLU VE UÇUŞLAR
Biz 8 Aralık’ta orada idare değişimi, ihtilal olduktan sonra 10. günde gerek sivil havacılık, gerekse de devlet hava meydanları işletmesinden bir heyet gönderdik. Mevcut durumu tespit ettik ve çabucak acil olan muhtaçlıklarını günler içerisinde karşıladık ve havalimanını ayağa kaldırdık. Nasıl ayağa kaldırdık? Pilotlarını görerek uçuş kurallarında. Diğer sistemler henüz kurulu değildi ki halen bazıları kurulu değil. Mesela radar sistemleri yoktu. Onlar bir formuyla eskimiş ya da hasar görmüştü. Şu bizim telefon uygulamalarımızda hava radar programları var. Onlardan bile yararlanamayan bir ülkeden bahsediyoruz. Ayağa kaldırdık kıymetli ölçüde.
Bazı sistemleri tekrar radar sistemlerini kurmuş olacağız. Sizin dediğiniz üzere öncelikle İstanbul Havalimanı’ndan Türk Havayolları Şam uçuşlarını başlattı. Esasen siz bir ülkeyi İstanbul Havalimanı’na bağladınız mı bütün dünyaya da bağlamış oluyorsunuz çok şükür. Niçin? 353 noktaya uçuyoruz biz Türkiye’den.
Bu 130 ülkede 353 nokta. Sahiden çok değerli. İstanbul Havalimanı geçen sene 80 milyon uçağı ağırladı. Günlük ortalama 1600 uçuş oluyor İstanbul Havalimanı’na. Sabiha Gökçen ise 40 milyon yolcu ağırladı. Günlük 800 uçuş oluyor. Onun için hani merkezi derseniz de yanlış bir şey dememiş olursunuz sahiden. Mübalağa ettiğimi düşünüyorum ancak sahiden çok büyük sayılar veriyoruz. Büyük bir kapasiteden bahsediyoruz.
