Erken menopoz hikayesi varsa bu durumu ciddiye alın
Kadınlarda doğurganlığın temel göstergesi olan yumurtalık rezervi, yıllar içinde doğal olarak azalır. Lakin günümüzde genç yaşlarda da azalma görülmesinin, erken menopoz ve kısırlık riskini artırdığına işaret eden Bayan Hastalıkları Doğum, Tüp Bebek Uzmanı Op. Dr. Zeki Salar, aile hikayesi ve çevresel faktörlerin tesiriyle giderek yaygınlaşan bu durumun, nizamlı denetimler ve erken müdahaleyle yönetilebileceğini anlattı. Yumurtalık rezervindeki azalmanın yalnızca yaşla sonlandırılmaması gerektiğini, genetik yatkınlık, çevresel etkenler ve gerilimli ömür üslubunun da bu süreci hızlandırabildiğini belirten Op. Dr. Salar, konuyla ilgili şu bilgileri aktardı: “Bir kız çocuğu yaklaşık 1-2 milyon yumurtayla dünyaya gelirken, bu sayı ergenlikte 300-400 bine düşüyor ve yaşla birlikte azalmaya devam ediyor. Fakat bayanlarda yumurta üretimi daima olmadığından, bu azalma doğurganlık sürecinin de doğal sınırlayıcısı oluyor. Evvelden 35 yaş civarında görmeye alışık olduğumuz yumurta azalmasını artık 20’li yaşlarda bile görebiliyoruz. Bilhassa ailesinde erken menopoz hikayesi olan bayanların yıllık denetimlerini aksatmaması çok değerli.”
“Vücudun verdiği sinyallere karşı uyanık olunmalı”
Kadınların yumurtalık rezervindeki azalma nedeniyle bedenin kimi sinyaller verdiğini söyleyen Op. Dr. Salar, “En net göstergelerden biri adet sistemidir. 28-30 gün olan döngüler 21 güne düşerse, bu durum kesinlikle araştırılmalı” dedi. Op. Dr. Salar, sözlerine şöyle devam etti: “Yumurtalık rezervindeki azalma, birden fazla vakit sessiz ilerlese de kimi erken ikaz sinyalleriyle kendini gösterebiliyor. Adet döngüsünün sıklaşması, ateş basmaları, duygusal dalgalanmalar ve yorgunluk bu belirtiler ortasında. Fakat birçok bayan bu şikayetleri fark etse de günlük ömrün içinde göz arkası edebiliyor. Bu nedenle bayanların hususla ilgili uyanık olmalı ve bedenlerini yeterli tanımaları gerekli.”
“Her düşük rezerv kısırlığı göstermez”
Op. Dr. Salar, yumurtalık rezervindeki düşmenin doğal olarak doğurganlığı etkilese de her vakit direkt kısırlık manasına gelmeyeceğine de işaret ederek şöyle konuştu: “Bu durum elbette, gebelik ihtimalini ve sağlıklı embriyo oluşumunu olumsuz etkileyebiliyor. Zira yumurtaların sayısıyla birlikte kalitesi de düşüyor. Bu nedenle bilhassa bebek sahibi olmak isteyen bayanların vakit kaybetmeden yumurta dondurma üzere gözetici teknikleri tercih etmeleri gerekir.”
Tıbbi takviye için geç kalmamak gerekir
Bu sıkıntıyla karşı karşıya kalan bayanlar için başvurulabilecek tedavi tekniklerinin bulunduğunu fakat geç kalmamak gerektiğini hatırlatan Op. Dr. Zeki Salar, uygulanabilecek tedavi prosedürleriyle ilgili şu bilgileri aktardı: “Bu formüllerin başında yumurta dondurma, tüp bebek ve kimi durumlarda uygulanan PRP ve kök hücre tedavileri geliyor. Fakat bu prosedürlerin herkeste tesirli olamayacağını, bireye özel planlama gerektiği de unutulmamalı. PRP ya da kök hücre tedavileri kimi hastalarda işe yarayabiliyor. Ancak burada temel olan geç kalmadan harekete geçmek. Her bayanın, bilhassa 35 yaş öncesinde, gelecekte anne olma planı varsa bir uzmana danışarak kıymetlendirme yaptırmaları kıymetli. Ayrıyeten istikrarlı beslenmek, nizamlı antrenman yapmak, gerilimi yönetebilmek, kimyasallardan ve radyasyondan uzak durmak da doğurganlık üzerinde direkt tesirli olabildiği için bunlara da dikkat etmek gerekli.”
